Τον Ιούνιο του 2025 η ΕΝ.Ε.ΕΠΙ.Θ.Ε. προχώρησε σε εκλογές για ανάδειξη νέου διοικητικού συμβουλίου, με τον κ. Λευτέρη Φωτόπουλο να διαδέχεται τον κ. Βασίλη Γιωτόπουλο στην προεδρεία της ένωσης. Ο νέος πρόεδρος μιλάει στο περιοδικό «Θερμοϋδραυλικός» για το ρόλο της ΕΝ.Ε.ΕΠΙ.Θ.Ε., εξηγεί τις δυσκολίες που υπάρχουν στην υλοποίηση του επιδοτούμενου προγράμματος «Αλλάζω σύστημα θέρμανσης και θερμοσίφωνα» και θέτει τους μακροπρόθεσμους στόχους για το νέο διοικητικό συμβούλιο.
– Αρχικά, θα θέλαμε να σας συγχαρούμε για την εκλογή σας και να σας ευχηθούμε να έχετε μια επιτυχημένη θητεία. Ποια πιστεύετε πως ήταν τα σημαντικότερα επιτεύγματα για την Ένωση τα τελευταία χρόνια;
– Σας ευχαριστώ θερμά. Για μένα αποτελεί ιδιαίτερη τιμή αλλά και ευθύνη η ανάληψη της προεδρίας της ΕΝ.Ε.ΕΠΙ.Θ.Ε., ιδιαίτερα σε μια περίοδο έντονων μεταβολών και αυξημένων προκλήσεων για τον κλάδο μας.
Ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της Ένωσης, μέσα στα 17 χρόνια συνεχούς παρουσίας και δράσης, είναι η ενίσχυση της συνοχής των μελών της, προσφέροντας ισχυρή εκπροσώπηση και τεκμηριωμένη πληροφόρηση σε ένα ιδιαίτερα απαιτητικό περιβάλλον. Παράλληλα, έχουν γίνει ουσιαστικά βήματα θεσμικής ωρίμανσης, με την Ένωση να καθιερώνεται ως αξιόπιστος συνομιλητής της πολιτείας σε κρίσιμα ζητήματα του κλάδου που αφορούν τη θέρμανση, την ψύξη και τον αερισμό των κτιρίων. Αναδεικνύει προβλήματα που συχνά παραμένουν στο περιθώριο, ενώ καταθέτει τεκμηριωμένες θέσεις και προτάσεις.
Ιδιαίτερα σημαντικό θεωρώ το γεγονός ότι η Ένωση δεν περιορίστηκε σε ρόλο παρατηρητή. Αντιθέτως, έχει παρέμβει ενεργά στο δημόσιο διάλογο για την ενεργειακή μετάβαση των κτιρίων, αναδεικνύοντας το ρόλο των επιχειρήσεων του κλάδου οι οποίες αποτελούν κρίσιμο κρίκο ανάμεσα στην πολιτική στόχευση και την πραγματική εφαρμογή στην αγορά και στον τελικό καταναλωτή.
– Ποιες είναι οι βασικές τάσεις και προκλήσεις που διαμορφώνουν την αγορά στην οποία δραστηριοποιούνται οι επιχειρήσεις-μέλη της Ένωσης, και πώς υποστηρίζει η Ένωση τα μέλη της για να παραμείνουν ανταγωνιστικά;
– Η αγορά μας βρίσκεται στο επίκεντρο της ενεργειακής μετάβασης, κάτι που δεν σημαίνει μόνο τεχνολογικές αλλαγές αλλά και δομικές αναδιαρθρώσεις. Η ταχεία διείσδυση των αντλιών θερμότητας, οι αυξημένες απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης που απορρέουν από την αναθεωρημένη ευρωπαϊκή Οδηγία για την Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων (EPBD), οι τεχνολογικές εξελίξεις που σχετίζονται με τη χρήση νέων φυσικών ψυκτικών μέσων στα συστήματα κλιματισμού (νέος κανονισμός (ΕΕ) 2024/573 για τα F-Gas), η πίεση για μείωση του κόστους για τον καταναλωτή και, ταυτόχρονα, η αβεβαιότητα γύρω από τα επιδοτούμενα προγράμματα, συνθέτουν ένα περιβάλλον με ευκαιρίες αλλά και σοβαρές προκλήσεις.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ΕΝ.Ε.ΕΠΙ.Θ.Ε. στηρίζει τα μέλη της μέσα από τέσσερις βασικούς άξονες, που είναι οι εξής:
- Η έγκυρη και τεκμηριωμένη πληροφόρηση, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να λαμβάνουν στρατηγικές αποφάσεις.
- Η θεσμική εκπροσώπηση και παρέμβαση, ώστε οι κανόνες της αγοράς να διαμορφώνονται με όρους διαφάνειας και ισότιμου ανταγωνισμού.
- Η εκπαίδευση και συνεχή ενημέρωση που σχετίζονται με τις τεχνολογικές εξελίξεις και κανονιστικό πλαίσιο, ώστε τα μέλη μας να διαθέτουν την απαραίτητη γνώση και ετοιμότητα για να ανταποκριθούν στις προκλήσεις της επόμενης ημέρας.
- Οι πρωτοβουλίες που ενισχύουν τη βιωσιμότητα και τη ρευστότητα των μελών, γιατί χωρίς υγιείς επιχειρήσεις δεν μπορεί να υπάρξει επιτυχημένη ενεργειακή μετάβαση.
– Με τα χρονικά περιθώρια που προβλέπει το πρόγραμμα «Αλλάζω σύστημα θέρμανσης και θερμοσίφωνα», 30 ημέρες για την αγορά και 60 για την εγκατάσταση, θεωρείτε ότι η αγορά και οι πιστοποιημένοι εγκαταστάτες μπορούν να ανταποκριθούν χωρίς καθυστερήσεις που θα οδηγήσουν σε απώλεια των voucher για τους πολίτες; Τι ζητά η ΕΝ.Ε.ΕΠΙ.Θ.Ε. από την πολιτεία για να αποφευχθεί αυτό το ενδεχόμενο;
– Με δεδομένη τη σημαντική καθυστέρηση στην έναρξη του προγράμματος, τα χρονικά περιθώρια που απομένουν είναι ιδιαίτερα πιεστικά για την αγορά. Οι επιχειρήσεις και οι πιστοποιημένοι εγκαταστάτες διαθέτουν την τεχνογνωσία και τη διάθεση να ανταποκριθούν· ωστόσο οι διαδικασίες προμήθειας, διαθεσιμότητας προϊόντων, προγραμματισμού εγκαταστάσεων και πιστοποιήσεων δεν μπορούν πάντα να συμπιεστούν σε τόσο αυστηρά χρονοδιαγράμματα χωρίς τον κίνδυνο καθυστερήσεων.
Η ανησυχία μας δεν αφορά την ικανότητα του κλάδου, αλλά τον κίνδυνο να χαθούν voucher για τους πολίτες, λόγω αντικειμενικών δυσκολιών. Ζητάμε, λοιπόν, από την πολιτεία μεγαλύτερη ευελιξία και ρεαλισμό στα χρονοδιαγράμματα, έγκαιρη αποσαφήνιση των διαδικασιών και ουσιαστική συνεργασία με τους θεσμικούς εκπροσώπους της αγοράς, ώστε τα προγράμματα να λειτουργήσουν ως πραγματικό εργαλείο ενεργειακής αναβάθμισης.
– Η Ένωσή σας απηύθυνε πρόταση σε συστημικές τράπεζες για τη δημιουργία ενός νέου χρηματοδοτικού προϊόντος, με στόχο την ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων-μελών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα «Αλλάζω σύστημα θέρμανσης και θερμοσίφωνα». Ποιες είναι οι τελευταίες εξελίξεις σχετικά με αυτό το αίτημα;
– Πράγματι, πρόκειται για μια στοχευμένη και απολύτως αναγκαία πρωτοβουλία. Διαπιστώσαμε έγκαιρα ότι η συμμετοχή των επιχειρήσεων στα επιδοτούμενα προγράμματα, παρότι αυξάνει τον κύκλο εργασιών, δημιουργεί σοβαρά ζητήματα ρευστότητας, λόγω των μεγάλων καθυστερήσεων στις εκταμιεύσεις. Η πρόταση της ΕΝ.Ε.ΕΠΙ.Θ.Ε. αφορά ένα εξειδικευμένο χρηματοδοτικό εργαλείο, προσαρμοσμένο στις ιδιαιτερότητες του κλάδου και των συγκεκριμένων προγραμμάτων.
Οι συζητήσεις βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη, και το ενδιαφέρον από πλευράς τραπεζών είναι υπαρκτό. Ως Ένωση θα επιμείνουμε, γιατί θεωρούμε ότι η επιτυχία αυτών των προγραμμάτων προϋποθέτει επιχειρήσεις με αντοχές και όχι επιχειρήσεις που καλούνται να χρηματοδοτήσουν την πολιτεία με ίδια κεφάλαια.
– Κατά τη διάρκεια της τελευταίας τακτικής γενικής συνέλευσης, παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα της «Μελέτης ειδών κεντρικής θέρμανσης», η οποία εκπονήθηκε αποκλειστικά για τα μέλη της Ένωσης μέσω της εταιρείας ICAP. Ποια ήταν τα σημαντικότερα συμπεράσματα που προέκυψαν από την έρευνα;
– Η μελέτη της ICAP, η οποία εκπονείται για τρίτη συνεχόμενη φορά σε αποκλειστική συνεργασία με την Ένωση, αποτελεί ένα ιδιαίτερα χρήσιμο εργαλείο στρατηγικής γνώσης για τα μέλη μας. Σε επίπεδο τεχνολογίας, ανέδειξε με σαφήνεια την αυξανόμενη δυναμική των σύγχρονων συστημάτων υψηλής ενεργειακής αποδοτικότητας, όπως είναι οι αντλίες θερμότητας, τα συστήματα ενδοδαπέδιας θέρμανσης, τα συστήματα θέρμανσης / δροσισμού για τοίχο και οροφή, καθώς και οι τοπικές κλιματιστικές μονάδες fan coils.
Η έρευνα αποτυπώνει μια υγιή, σταθερή ανάπτυξη του κλάδου της θέρμανσης, ψύξης και αερισμού, η οποία ενισχύεται τόσο από τη νέα οικοδομική δραστηριότητα όσο και από την ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση του υφιστάμενου κτιριακού δυναμικού της χώρας, με ή χωρίς την αξιοποίηση επιδοτούμενων προγραμμάτων.
Παράλληλα, καταγράφονται σημαντικές προκλήσεις, όπως είναι η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, οι μεγάλες διακυμάνσεις στις τιμές ενέργειας και πρώτων υλών, αλλά και η απουσία σταθερής πολιτικής στα επιδοτούμενα προγράμματα, η οποία προκαλεί έντονες αυξομειώσεις στη ζήτηση.
Ένα κρίσιμο συμπέρασμα είναι ότι η ενεργειακή μετάβαση δεν μπορεί να είναι μονοδιάστατη. Απαιτεί τεχνική ευελιξία, σωστό σχεδιασμό και λύσεις προσαρμοσμένες στις οικονομικές δυνατότητες των πολιτών. Οι εταιρείες του κλάδου μας διαθέτουν την απαιτούμενη τεχνογνωσία και τη δυνατότητα να υλοποιήσουν αυτή τη μετάβαση, αρκεί το θεσμικό πλαίσιο να είναι ρεαλιστικό και λειτουργικό.
– Ποιες είναι οι κύριες προτεραιότητες για το νέο διοικητικό συμβούλιο, και ποιοι είναι οι μακροπρόθεσμοι στόχοι που έχετε θέσει για την Ένωση;
– Η πρώτη και αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα είναι η ουσιαστική στήριξη των μελών μας. Αυτό σημαίνει ισχυρότερη φωνή απέναντι στην πολιτεία, έγκαιρη παρέμβαση σε ζητήματα που επηρεάζουν την αγορά και πρακτικές λύσεις σε καθημερινά επιχειρηματικά προβλήματα.
Ταυτόχρονα, επιδιώκουμε να αναδείξουμε τον κλάδο της θέρμανσης και της ενέργειας σε κομβικό παράγοντα κοινωνικής πολιτικής. Η ενεργειακή αποδοτικότητα και η καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας δεν είναι θεωρητικές έννοιες· υλοποιούνται μέσα από τις επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες του κλάδου μας.
Μακροπρόθεσμα, θέλουμε μια Ένωση σύγχρονη, εξωστρεφή και τεκμηριωμένη, που δεν ακολουθεί απλώς τις εξελίξεις αλλά συμβάλλει ενεργά στη διαμόρφωσή τους.
