Ο γενικός γραμματέας Βιομηχανίας κ. Ελευθέριος Κρητικός μιλά στο περιοδικό «Θερμοϋδραυλικός» για τις επόμενες πρωτοβουλίες του Υπουργείου Ανάπτυξης που στοχεύουν στην ενίσχυση των τεχνικών επαγγελμάτων, καθώς και για τις προκλήσεις που θέτει η ενεργειακή μετάβαση σε ό,τι αφορά την κατάρτιση και τις δεξιότητες των επαγγελματιών.
– Ποιες είναι οι προτεραιότητες που σχεδιάζει το Υπουργείο Ανάπτυξης αναφορικά με την ενίσχυση των τεχνικών επαγγελμάτων; Υπάρχει σχεδιασμός για κίνητρα εισόδου νέων επαγγελματιών, δεδομένης της έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού;
– Τα τεχνικά επαγγέλματα αποτελούν βασικό πυλώνα της παραγωγής. Στο πλαίσιο αυτό, εντάσσονται στον πυρήνα του σχεδιασμού για τον παραγωγικό μετασχηματισμό της οικονομίας, όπως έχει εξαγγελθεί από τον υπουργό Ανάπτυξης Τάκη Θεοδωρικάκο ήδη από το περασμένο φθινόπωρο.
Εξάλλου, η επάρκεια σε εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό αποτελεί προϋπόθεση για μια ανθεκτική και ανταγωνιστική οικονομία. Με αυτή τη λογική, σε μικροεπίπεδο, προτεραιοποιείται η διαρκής επικαιροποίηση του θεσμικού πλαισίου του ν. 3982/2011, ώστε να ανοίξουν στην πράξη νέες διαδρομές εισόδου για τους νέους, οι οποίες σήμερα συχνά παραμένουν περιορισμένες ή αποσπασματικές.
Σε μακροεπίπεδο –κι εδώ είναι το πιο σημαντικό– δρομολογείται στο αμέσως προσεχές διάστημα η έναρξη ενός εθνικού διαλόγου με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων φορέων (επαγγελματικών ενώσεων, κλαδικών οργανώσεων, εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και συναρμόδιων υπουργείων), με σαφή στόχο τη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για το μέλλον των τεχνικών επαγγελμάτων στη νέα τεχνολογική εποχή. Ένα μέλλον που απαιτεί ταχεία τεχνολογική εξέλιξη, διαρκή αναβάθμιση δεξιοτήτων και υπέρβαση χρόνιων στρεβλώσεων στην πρόσβαση και εξέλιξη των επαγγελμάτων.
Αυτή είναι και η ευκαιρία να επανεξετάσουμε συνολικά το πλαίσιο και να διαμορφώσουμε ένα πιο λειτουργικό και αξιόπιστο σύστημα, προσαρμοσμένο στις ανάγκες της αγοράς και ευθυγραμμισμένο με τις καλές πρακτικές των ανεπτυγμένων οικονομιών.
Στο πλαίσιο αυτό, η διαμόρφωση πιο ελκυστικών και προσβάσιμων διαδρομών εισόδου για νέους επαγγελματίες συνδέεται όχι μόνο με θεσμικές παρεμβάσεις, αλλά και με μια ευρύτερη αλλαγή αντίληψης και ευρύτερης κουλτούρας.
Τα τεχνικά επαγγέλματα αποτελούν πυλώνα της παραγωγικής Ελλάδας και μπορούν να προσφέρουν σταθερές, εξελισσόμενες και καλά αμειβόμενες επαγγελματικές διαδρομές. Η διάχυση αυτής της αντίληψης σε όλο το κοινωνικό φάσμα –με αφετηρία το σκληρό πυρήνα της ελληνικής οικογένειας– αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ανανέωση του τεχνικού ανθρώπινου δυναμικού και τη στήριξη της ανάπτυξης.
– Πρόσφατα συναντηθήκατε με εκπροσώπους της Ομοσπονδίας Ψυκτικών Ελλάδος και της ΓΣΕΒΕΕ για τη δημιουργία εθνικού ψηφιακού μητρώου αδειοδοτημένων ψυκτικών. Πού βρισκόμαστε σήμερα;
– Το αίτημα για εθνικό ψηφιακό μητρώο είναι απολύτως εύλογο, και ήδη βρίσκεται σε φάση υλοποίησης. Σήμερα υπάρχει καταγραφή μέσω των πιστοποιήσεων του Εθνικού Οργανισμού Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού (Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.), αλλά όχι ένα ενιαίο και λειτουργικό σύστημα.
Γι’ αυτό προχωρούμε στην αναβάθμιση του Ενιαίου Μητρώου Προσώπων του ν. 3982/2011, με επέκταση του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης (Ο.Π.Σ.Π.Α.) μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Στόχος είναι ένα σύγχρονο, ενιαίο ψηφιακό μητρώο, που θα ενισχύει τη διαφάνεια, θα διευκολύνει τον έλεγχο και θα αναδεικνύει τους πιστοποιημένους επαγγελματίες του κλάδου.
– Υπάρχει συγκεκριμένη πρόοδος ή χρονοδιάγραμμα για το μητρώο; Θα επεκταθεί το μέτρο και σε άλλα τεχνικά επαγγέλματα, πέρα από τους ψυκτικούς;
– Το έργο, όπως είπαμε, έχει ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και προχωρά με το σχετικό χρονοδιάγραμμα. Στην παρούσα φάση δίνεται έμφαση στη διαλειτουργικότητα με άλλα συστήματα του Δημοσίου, ώστε να διασφαλιστεί ότι θα είναι ένα αξιόπιστο και λειτουργικό εργαλείο για τις Περιφέρειες, τόσο για την αδειοδότηση όσο και για τον έλεγχο.
Παράλληλα, θα παρέχει και δυνατότητα ελεγχόμενης πρόσβασης στο κοινό, ώστε να επιβεβαιώνεται η νόμιμη άσκηση του επαγγέλματος. Η κατεύθυνση είναι σαφής και δεν αφορά μόνο τους ψυκτικούς. Το σύστημα σχεδιάζεται ώστε να καλύψει σταδιακά το σύνολο των τεχνικών επαγγελμάτων του ν. 3982/2011.
– Ένα εξίσου σημαντικό ζήτημα που απασχολεί τα τεχνικά επαγγέλματα είναι η θεώρηση των επαγγελματικών αδειών. Πότε αναμένεται να εκδοθεί η εγκύκλιος της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας για την ενιαία εφαρμογή της ανανέωσης αδειών;
– Η εγκύκλιος έχει ήδη εκδοθεί στις 3 Απριλίου 2026 και εφαρμόζεται κανονικά από τις υπηρεσίες των Περιφερειών. Αφορά το σύνολο των επαγγελματιών που κατέχουν άδεια –είτε ως ελεύθεροι επαγγελματίες είτε ως εταίροι σε εταιρείες ή μισθωτοί– και διασφαλίζει ενιαία εφαρμογή στη θεώρηση.
Στην παρούσα φάση, αφορά τις άδειες που εκδόθηκαν το 2013, οι οποίες ισχύουν έως 30 Ιουνίου 2026 και με τη θεώρηση επεκτείνονται για οκτώ έτη, με την προσκόμιση των προβλεπόμενων δικαιολογητικών.
– Πώς επηρεάζει η ενεργειακή μετάβαση τις ειδικότητες των τεχνικών; Υπάρχει σχέδιο για υποχρεωτική επανακατάρτιση ή αναβάθμιση των δεξιοτήτων των επαγγελματιών;
– Η ενεργειακή μετάβαση αυξάνει σημαντικά τις απαιτήσεις σε δεξιότητες και καθιστά την κατάρτιση και την επανακατάρτιση κρίσιμο παράγοντα για την ασφαλή άσκηση των τεχνικών επαγγελμάτων. Ήδη, σε συγκεκριμένους τομείς, όπως είναι οι ψυκτικές εγκαταστάσεις, η υποχρεωτική επανακατάρτιση προβλέπεται από το ευρωπαϊκό πλαίσιο, με συνδυασμό θεωρητικής εκπαίδευσης και πρακτικής άσκησης.
Η επέκταση αντίστοιχων προσεγγίσεων σε νέα πεδία, όπως είναι το φυσικό αέριο και τα σύγχρονα συστήματα, προϋποθέτει την ανάπτυξη κατάλληλων εργαστηριακών υποδομών, ώστε η εκπαίδευση να γίνεται με όρους ασφάλειας και ποιότητας. Η συγκεκριμένη συζήτηση αναδεικνύει και τη σημασία του εθνικού διαλόγου που δρομολογούμε.
Οι τεχνολογικές εξελίξεις τρέχουν με μεγάλη ταχύτητα και απαιτούν ένα συνεκτικό σύστημα που να διαμορφωθεί από την πολιτεία και τους επαγγελματίες και να μπορεί να τις ενσωματώνει έγκαιρα στο θεσμικό πλαίσιο, διασφαλίζοντας την ανταγωνιστικότητα, χωρίς ωστόσο καμία έκπτωση στην ασφάλεια ανθρώπων και εγκαταστάσεων.
