Διαιρούμενα κλιματιστικά μηχανήματα τύπου split

Η οικογένεια των διαιρούμενων κλιματιστικών περιλαμβάνει τις γνωστές μας οικιακές συσκευές, τα ημικεντρικά επαγγελματικά μηχανήματα, τα συστήματα multi split και τα συστήματα VRV.

Όλες οι ολοκληρωμένες συσκευές κλιματισμού, από το μικρότερο οικιακό κλιματιστικό 9.000btu/h μέχρι τον μεγαλύτερο ψύκτη, λειτουργούν βασιζόμενες στην ίδια αρχή λειτουργίας, αυτήν του ψυκτικού κύκλου, και αποτελούνται από τα ίδια δομικά στοιχεία: από συμπιεστή, συμπυκνωτή, εκτονωτική βαλβίδα και εξατμιστή.

Μια σημαντική κατηγοριοποίηση των συσκευών έχει να κάνει με το αν όλα τα στοιχεία της συσκευής κλιματισμού βρίσκονται σε ενιαίο πλαίσιο (packaged) ή σε δύο διαφορετικά πλαίσια (split).

Ο όρος split, που στα αγγλικά σημαίνει «διαιρούμενο», χαρακτηρίζει μια ολόκληρη οικογένεια κλιματιστικών συσκευών που στην Ελλάδα ονομάζονται «κλιματιστικά διαιρούμενου τύπου».

Τα επιμέρους στοιχεία αυτών των συσκευών δεν βρίσκονται στο ίδιο πλαίσιο (όπως συμβαίνει π.χ. στα κλιματιστικά packaged) αλλά σε δύο διαφορετικά πλαίσια: στη λεγόμενη εξωτερική μονάδα που περιέχει το συμπιεστή και το συμπυκνωτή, και στην εσωτερική μονάδα που περιέχει τον εξατμιστή και την εκτονωτική βαλβίδα. Συνεπώς, «κλιματιστικά τύπου split» ονομάζονται τα κλιματιστικά που αποτελούνται από μια εξωτερική μονάδα μέσα στην οποία βρίσκεται ο συμπιεστής και ο συμπυκνωτής, και από μια ή περισσότερες εσωτερικές μονάδες μέσα στις οποίες βρίσκονται ο εξατμιστής και η εκτονωτική βαλβίδα.

Οικιακά κλιματιστικά

Όσον αφορά τα οικιακά κλιματιστικά, αυτά είναι λίγο πολύ γνωστά σε όλους, και αποτελούνται από την εξωτερική μονάδα και την εσωτερική μονάδα η οποία είναι κατάλληλη για επίτοιχη τοποθέτηση.

 Ημικεντρικά συστήματα διαιρούμενου τύπου

Οι συνηθέστερες ημικεντρικές μονάδες είναι οι διαιρούμενες κασέτες οροφής 4 κατευθύνσεων (όπου το εσωτερικό μηχάνημα είναι τύπου εμφανούς κασέτας οροφής) και τα διαιρούμενα κλιματιστικά κρυφού τύπου ψευδοροφής. Οι κασέτες οροφής τοποθετούνται εντός ψευδοροφής με τη μια τους πλευρά εμφανή, έχοντας το πλεονέκτημα της εύκολης εγκατάστασης και συντήρησης και το μειονέκτημα της σχετικά άσχημης αισθητικής.

Τα κλιματιστικά τύπου ψευδοροφής (ή αλλιώς «κρυφού τύπου» ή «καναλάτα») είναι μηχανήματα σχεδιασμένα για τοποθέτηση εντός ψευδοροφής και για σύνδεση με δίκτυα αεραγωγών και στομίων, μέσω των οποίων ανακυκλοφορεί ο αέρας του χώρου και ψύχεται. Τα κλιματιστικά ψευδοροφής χρησιμοποιούνται κυρίως για αρχιτεκτονικούς λόγους σε χώρους υψηλής αισθητικής, προκειμένου να μην είναι ορατές οι συσκευές κλιματισμού.

Εκτός των κλιματιστικών τύπου κασέτας και των κλιματιστικών ψευδοροφής (που όπως είπαμε είναι οι συνηθέστεροι τύποι διαιρούμενων ημικεντρικών κλιματιστικών), υπάρχουν τα διαιρούμενα κλιματιστικά δαπέδου, τα διαιρούμενα κλιματιστικά οροφής εμφανούς τύπου και τα διαιρούμενα κλιματιστικά τύπου «ντουλάπας».

Τα κλιματιστικά οροφής εμφανούς τύπου χρησιμοποιούνται συνήθως για τον κλιματισμό μεγάλων χώρων, όπου δεν υπάρχουν απαιτήσεις υψηλής αισθητικής. Το πλεονέκτημά τους είναι η εύκολη εγκατάσταση και συντήρηση, ενώ το μειονέκτημά τους είναι η κακή εμφάνιση. Όσον αφορά τα κλιματιστικά δαπέδου, αυτά παρουσιάζουν επίσης ορισμένα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Το κυριότερο πλεονέκτημά τους είναι η εξαιρετική τους αίσθηση σε λειτουργία θέρμανσης, η οποία οφείλεται στον τρόπο με τον οποίο κινείται ο αέρας στο χώρο που διαθέτει κλιματιστικό δαπέδου. Είναι επίσης γνωστό ότι ο άνθρωπος κρυώνει πρώτα από τα άκρα, καθώς και ότι αν ένας άνθρωπος κρυώνει στα χέρια και στα πόδια, αισθάνεται ότι κρυώνει ακόμη και όταν ο υπόλοιπος χώρος έχει ικανοποιητική θερμοκρασία.

Σε αντίθεση με τα κλιματιστικά που τοποθετούνται στον τοίχο ή στην οροφή και ανακυκλώνουν τον αέρα του χώρου τραβώντας επιστροφές από ψηλά ενώ φυσάνε τον ζεστό αέρα χαμηλά, με αποτέλεσμα να μην θερμαίνεται ο χώρος ομοιόμορφα, στα κλιματιστικά δαπέδου η επιστροφή του αέρα γίνεται από χαμηλά στο δάπεδο, με αποτέλεσμα να μην κρυώνουν τα πόδια των χρηστών. Έτσι, τα κλιματιστικά δαπέδου αποτελούν ιδανική επιλογή για τη θέρμανση χώρων, ιδιαίτερα όταν οι χώροι αυτοί είναι μεγάλων διαστάσεων και ψηλοτάβανοι.

Στα μειονεκτήματα των κλιματιστικών δαπέδου θα μπορούσαν να αναφερθούν ο μειωμένος βαθμός απόδοσης σε σχέση με τα κλιματιστικά τοίχου του ίδιου κατασκευαστή, το γεγονός ότι η εσωτερική μονάδα καταλαμβάνει ωφέλιμο χώρο στο δάπεδο, η δυσκολία αποχέτευσης των συμπυκνωμάτων της εσωτερικής μονάδας και η δυσκολία απόκρυψης των ψυκτικών σωληνώσεων.

Όσον αφορά τα κλιματιστικά τύπου ντουλάπας, η χρήση τους είναι πολύ διαδεδομένη στη χώρα μας, κυρίως σε εφαρμογές κλιματισμού επαγγελματικών χώρων όπου το κριτήριο επιλογής είναι το χαμηλό κόστος εγκατάστασης. Τα κλιματιστικά τύπου ντουλάπας είναι συνήθως κλιματιστικά μεγάλης ψυκτικής ισχύος, η οποία διαχέεται στο χώρο από ένα και μοναδικό σημείο: από το στόμιο προσαγωγής που βρίσκεται πάνω στην ντουλάπα.

Η συγκέντρωση μεγάλης ψυκτικής ισχύος σε ένα σημείο έχει σαν αποτέλεσμα οι άνθρωποι που κινούνται κοντά στην ντουλάπα να κρυώνουν πολύ περισσότερο από όσο επιθυμούν, ενώ σε σχετικά μικρή απόσταση από αυτήν, ο χώρος σχεδόν δεν κλιματίζεται επαρκώς. Εκτός του πολύ χαμηλού επιπέδου άνεσης που δημιουργούν, τα κλιματιστικά τύπου ντουλάπας είναι ταυτόχρονα ενεργοβόρα, αφού ο βαθμός απόδοσης των μοντέλων inverter δεν ξεπερνά την κατηγορία Α, την ίδια στιγμή που οι υπόλοιποι τύποι κλιματιστικών (όπως είναι επίτοιχα, δαπέδου, οροφής κλπ.) φτάνουν ενεργειακές κατηγορίες μέχρι και Α+++, ανάλογα με το μοντέλο.

Συστήματα multi split και VRV

Αν θέλαμε να κλιματίσουμε περισσότερους από έναν χώρους με διαιρούμενα (split) κλιματιστικά, τότε θα έπρεπε για κάθε έναν χώρο να εγκαταστήσουμε μία εσωτερική και μία εξωτερική μονάδα, πράγμα που είναι ακριβό και αντιαισθητικό.

Η λύση για τις περιπτώσεις όπου θέλουμε να εγκαταστήσουμε πολλές εσωτερικές μονάδες χωρίς να γεμίσουμε το εξωτερικό του κτιρίου με εξωτερικά μηχανήματα, είναι η επιλογή ενός συστήματος multi split· ενός συστήματος δηλαδή όπου μία και μόνη εξωτερική μονάδα μπορεί να τροφοδοτήσει με ψυκτικό υγρό πολλές εσωτερικές. Τα συστήματα αυτά ονομάζονται multi split. Η εγκατάσταση συστήματος multi split συμφέρει οικονομικά όταν ο αριθμός των εσωτερικών είναι μεγαλύτερος από 3 και μέχρι 5.

Για παραπάνω από 5 εσωτερικές μονάδες, είναι απαραίτητη είτε η αγορά περισσοτέρων του ενός συστημάτων (σε πεντάδες) είτε η αγορά ενός μεγαλύτερου και ακριβότερου συστήματος κλιματισμού που ονομάζεται VRV. Τα συστήματα VRV είναι και αυτά συστήματα multi split· διαθέτουν όμως εξελιγμένα συστήματα ελέγχου και διαχείρισης ενέργειας και προορίζονται για επαγγελματική χρήση σε μεγαλύτερα κτίρια.

Σύστημα κλιματισμού multi split

Εκτός των παραπάνω, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι ένα σύστημα multi split, συνήθως:

  • Έχει μικρότερο κόστος εγκατάστασης, αφού εγκαθιστούμε λιγότερες εξωτερικές μονάδες.
  • Έχει μεγαλύτερα μήκη σωληνώσεων, αφού δεν μπορούμε να εγκαταστήσουμε τις εξωτερικές μονάδες ακριβώς έξω από τα εσωτερικά, όπως θα κάναμε στην περίπτωση των απλών split. (Παρ’ όλα αυτά το συνολικό κόστος εγκατάστασης είναι μικρότερο από αυτό που θα πληρώναμε για την εγκατάσταση πολλών μεμονωμένων split).
  • Έχει μικρότερο κόστος συντήρησης, αφού ο τεχνικός θα πρέπει να συντηρήσει λιγότερες εξωτερικές μονάδες.
  • Λειτουργεί πολύ αποδοτικά, αν και έχει λίγο μικρότερο βαθμό απόδοσης από τα απλά διαιρούμενα κλιματιστικά.

Οι λόγοι για να επιλέξουμε σύστημα κλιματισμού multi split είναι λοιπόν κυρίως λόγοι αρχιτεκτονικοί, για να αποφύγουμε τις πολλές εξωτερικές μονάδες, και δευτερευόντως οικονομικοί.

Ο κ. Γρηγόρης Μοναχός είναι διπλωματούχος μηχανολόγος μηχανικός Α.Π.Θ.

Ελέγξτε επίσης

Συνεδρίασε το ΔΣ της Ομοσπονδίας Βιοτεχνών Υδραυλικών Ελλάδας

Πραγματοποιήθηκε στις 23 Ιουλίου, μέσω τηλεδιάσκεψης,  τακτική  συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας Βιοτεχνών Υδραυλικών …