Παρασκευή, 19 Απριλίου, 2024

ΑρχικήΣυνεντεύξειςΠέτρος Βαρελίδης (ΓΓ Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων): Ακρογωνιαίος λίθος της μεταρρύθμισης σε...

Πέτρος Βαρελίδης (ΓΓ Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων): Ακρογωνιαίος λίθος της μεταρρύθμισης σε ύδρευση – αποχέτευση η σύσταση της Ρ.Α.Α.Ε.Υ.

Ζητήματα επίκαιρα, που απασχολούν τόσο την ελληνική κοινωνία, όσο και τους επαγγελματίες του κλάδου θέρμανσης, ύδρευσης και αποχέτευσης, θίγει στην εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη που παραχώρησε στον «Θερμοϋδραυλικό» ο γενικός γραμματέας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Πέτρος Βαρελίδης.

Συνέντευξη στη Χριστίνα Ρωμηού (από την έντυπη έκδοση Φεβρουαρίου 2024)

Στο επίκεντρο της προσοχής του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (Υ.Π.ΕΝ.) βρίσκονται κινήσεις και πρωτοβουλίες όπως η σωστότερη διαχείριση των υδάτων και ο εκσυγχρονισμός των υποδομών ύδρευσης και αποχέτευσης που θα μπορούσαν να αποτρέψουν καταστροφές σαν αυτή της Θεσσαλίας· επίσης η βελτίωση των πρακτικών άρδευσης εν μέσω κλιματικής κρίσης, η χρηματοδότηση έξυπνων δικτύων, αλλά και βελτιωτικές κινήσεις σε ζητήματα όπως είναι η λειψυδρία στα νησιά και οι προσφερόμενες υπηρεσίες από παρόχους ύδρευσης.

Αυτά τονίζει ο κ. Πέτρος Βαρελίδης, ο οποίος χαρακτηρίζει εκ των ων ουκ άνευ τη σύσταση της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.), με στόχο τη λειτουργία της στο α’ εξάμηνο του 2024, καθώς, όπως αναφέρει, το κράτος οφείλει να βρει έναν τρόπο αποτελεσματικού ελέγχου όλου του κλάδου, ώστε να διασφαλιστεί η βελτίωση και ο δημόσιος χαρακτήρας των υπηρεσιών.

– Κύριε Βαρελίδη, στο πλαίσιο του Ενοποιημένου Σχεδίου Κυβερνητικής Πολιτικής 2024, το Υ.Π.ΕΝ. έχει θέσει κάποιους στόχους, όπως, μεταξύ άλλων, την ενίσχυση της ορθολογικής διαχείρισης των υδάτων, την επιτάχυνση της ανάπτυξης σύγχρονων υποδομών για τη διαχείριση αποβλήτων και λυμάτων, αλλά και την πλήρη λειτουργία της νέας Ρυθμιστικής Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (Ρ.Α.Α.Ε.Υ.). Υπάρχει ικανοποιητική πρόοδος στην υλοποίηση αυτών των στόχων;

– Το εργαλείο σχεδιασμού της ορθολογικής διαχείρισης των υδάτων είναι τα Σχέδια Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών, η ολοκλήρωση της 2ης επικαιροποίησης των οποίων αναμένεται άμεσα.

Φυσικά, δεδομένου ότι το 85% του νερού στην Ελλάδα χρησιμοποιείται για την άρδευση, πολύ σημαντικός είναι ο ρόλος της γεωργίας και της χρήσης των βέλτιστων γεωργικών πρακτικών. Υπάρχει μεγάλο περιθώριο εξοικονόμησης αρδευτικού νερού, όπως μας δείχνει το εξαιρετικά επιτυχημένο παράδειγμα του Ισραήλ, μιας χώρας με ασύγκριτα μικρότερες ποσότητες γλυκού νερού από την Ελλάδα, η οποία, όχι μόνο καλύπτει τις ανάγκες της, αλλά εξάγει και αγροτικά προϊόντα σε όλη την Ευρώπη, μέσω κυρίως της στάγδην άρδευσης και της επαναχρησιμοποίησης των επεξεργασμένων λυμάτων.

Μέρος της ορθολογικής διαχείρισης των υδάτων είναι και η αντιμετώπιση των ξαφνικών πλημμυρών, δεδομένου ότι αν μπορούσε να συγκρατηθεί μέρος των ποσοτήτων αυτών με μικρά ορεινά φράγματα, το νερό θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί αργότερα για άρδευση, ενώ προφανώς θα μειωνόταν ο κίνδυνος πλημμύρας.

Η επιτάχυνση της ανάπτυξης σύγχρονων υποδομών ύδρευσης και αποχέτευσης αποτελεί έναν διαρκή στόχο, η υλοποίηση του οποίου υποστηρίζεται από πολύ σημαντικά ευρωπαϊκά κονδύλια, κυρίως από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και το ΕΣΠΑ. Μόνο το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας χρηματοδοτεί με 200 εκατ. ευρώ έργα ύδρευσης συνολικού προϋπολογισμού 325 εκατ. ευρώ.

Η δημιουργία της Ρ.Α.Α.Ε.Υ. αποτέλεσε μια πολύ σημαντική θεσμική παρέμβαση που αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της συνολικής μεταρρύθμισης που επιχειρείται με στόχο την αποδοτικότερη λειτουργία των παρόχων υπηρεσιών ύδατος και τη βελτίωση των προσφερόμενων υπηρεσιών στους πολίτες. Στόχος μας είναι να μπορέσει να στελεχωθεί και να λειτουργήσει εντός του α’ εξαμήνου του τρέχοντος έτους.

Ήδη έχει συνταχθεί ο εσωτερικός κανονισμός λειτουργίας και έχει κινηθεί η διαδικασία για την επιλογή αντιπροέδρου για τα απόβλητα –για τα νερά υπάρχει ήδη. Επίσης προχωρά η στελέχωσή της με τη σύσταση των απαιτούμενων θέσεων και τη διαδικασία της έκτακτης αλλά και της τακτικής κινητικότητας. Παράλληλα, προχωράμε και τη διαδικασία για τη σύναψη συμβάσεων μίσθωσης έργου.

Το κράτος οφείλει να βρει έναν τρόπο αποτελεσματικού ελέγχου όλου του κλάδου προκειμένου να διασφαλίσει τη βελτίωση των υπηρεσιών τους αλλά και το δημόσιο χαρακτήρα των υπηρεσιών αυτών. Η αδυναμία παροχής άριστης ποιότητας πόσιμου νερού σε πλήρη επάρκεια αναγκάζει τους πολίτες να καταφεύγουν στην κατανάλωση εμφιαλωμένου νερού, ενώ η έλλειψη σωστής αποχέτευσης και πλήρους επεξεργασίας των λυμάτων συντηρεί το στερεότυπο της κακής ποιότητας των δημόσιων υπηρεσιών.

Η σύσταση της ανεξάρτητης ρυθμιστικής αρχής αποτελεί ένα πρώτο μικρό βήμα το οποίο θα κριθεί από το αποτέλεσμα σε 2-3 χρόνια. Μένουν πολλά ακόμα να γίνουν για να φτάσουμε στο επιθυμητό επίπεδο και να δώσουμε στους πολίτες τις υπηρεσίες που δικαιούνται.

 

– Πρόσφατα το θέμα της επάρκειας των υδάτων βρέθηκε στο επίκεντρο πάνελ του συνεδρίου «The Seventh Sustainability Summit for SE Europe and the Mediterranean» του «Economist», όπου συμμετείχατε. Είχατε κάνει λόγο για την ανάγκη μιας ολιστικής προσέγγισης λόγω της πολυπλοκότητας του ζητήματος εν μέσω της κλιματικής κρίσης που είναι σε πλήρη εξέλιξη. Μπορείτε να μας εξηγήσετε τι θα περιλάμβανε μια τέτοια ολιστική προσέγγιση;

– Τα ζητήματα διαχείρισης των υδάτων έχουν πολλές αλληλένδετες πτυχές. Σε επίπεδο χώρας και στις περισσότερες περιοχές, με εξαίρεση την Αττική και τη Θεσσαλονίκη, η κύρια χρήση του νερού είναι η άρδευση, επομένως οι ακολουθούμενες πρακτικές άρδευσης έχουν μεγάλη σημασία.

Με την κλιματική αλλαγή, η ποσότητα του νερού αναμένεται να μειωθεί ως μέσος όρος της χώρας και να αλλάξει η κατανομή του, τόσο στο χώρο όσο και στη διάρκεια του έτους. Τα διαθέσιμα κλιματικά μοντέλα δυστυχώς δεν μπορούν ακόμα να προβλέψουν με ακρίβεια τις επιπτώσεις ανά Περιφέρεια, γεγονός που περιπλέκει περισσότερο το σχεδιασμό.

Το παράδειγμα της Θεσσαλίας μιλά από μόνο του: Η περιοχή υποφέρει από λειψυδρία. Να σημειώσω ότι μια εβδομάδα πριν από το μεσογειακό κυκλώνα Daniel συζητούσα στο Υπουργείο με αντιπροσωπεία αγροτών από την περιοχή της Κάρλας, προκειμένου να βρούμε τρόπους αντιμετώπισης της δραματικής έλλειψης νερού, και λίγες μέρες μετά είχαμε καταστροφικές πλημμύρες με συχνότητα και ένταση που είναι αδύνατο να προβλεφθεί.

Ποσότητα και ποιότητα υδάτων (επιφανειακών και υπόγειων), πλημμύρες, άρδευση, εγγειοβελτιωτικά έργα, επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων λυμάτων κλπ. αποτελούν άλλες πτυχές του ίδιου προβλήματος.

Με σκοπό την ολιστική αντιμετώπιση προχωρούμε στη σύσταση του Οργανισμού Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας (ΟΔΥΘ), που σαν αντικείμενό του θα έχει τόσο τη διαχείριση των αρδευτικού νερού απορροφώντας τους Τοπικούς Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων (ΤΟΕΒ), όσο και τη συντήρηση και λειτουργία των αρδευτικών δικτύων, των αποστραγγιστικών και των αντιπλημμυρικών έργων. Ο ΟΔΥΘ θα λειτουργήσει πιλοτικά για τις υπόλοιπες Περιφέρειες της χώρας. Αν πετύχει το μοντέλο αυτό διοίκησης, θα το επαναλάβουμε και στις υπόλοιπες Περιφέρειες.

 

– Ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΔΑΠ κ. Χάρης Σαχίνης έχει επισημάνει ότι στην Αθήνα έχουμε το δεύτερο φθηνότερο νερό διεθνώς και ότι βρισκόμαστε σε φάση δημιουργίας ενός έξυπνου δικτύου υδάτων, με τη χρήση κάθε πηγής νερού που υπάρχει. Υπάρχει η σκέψη να ενταχθεί σε κάποιο ευρωπαϊκό πρόγραμμα χρηματοδότησης η δημιουργία έξυπνων δικτύων ύδρευσης;

– Τέτοιου είδους έργα χρηματοδοτούνται ήδη. Το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας είναι ένα από τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία προς αυτή την κατεύθυνση. Χρηματοδοτεί έργα εγκατάστασης έξυπνων μετρητών και τηλεμετρίας σε διάφορες περιοχές της χώρας από τις ΔΕΥΑ και τους Δήμους όπου δεν υπάρχει ΔΕΥΑ.

Η ΕΥΔΑΠ και η ΕΥΑΘ δεν συμπεριλαμβάνονται στους δικαιούχους, καθώς έχουν σημαντικούς ιδίους πόρους με τους οποίους μπορούν να υλοποιούν τέτοια έργα. Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε ισχυρότερους παρόχους υπηρεσιών ύδατος μέσα από τη συνένωσή τους, έτσι ώστε να μπορούν και αυτοί να διαθέτουν σημαντικούς ιδίους πόρους, καλύτερη εισπραξιμότητα και ευκολότερη πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό, για να μπορούν να αυτοχρηματοδοτούνται τέτοιου είδους έργα.

Εν τω μεταξύ, από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας διαθέτουμε 20 εκατ. ευρώ για έργα τηλεμετρίας, και 30 εκατ. για ψηφιακούς υδρομετρητές.

– Τεράστιο είναι το πρόβλημα ύδρευσης σε αρκετά νησιά, μικρά αλλά και μεγάλα. Το νερό όχι μόνο δεν πίνεται, αλλά σε πολλές περιπτώσεις δεν έχει καν αρκετή πίεση για να μπορεί να χρησιμοποιηθεί. Πώς προχωρούν τα έργα για μονάδες αφαλάτωσης σε μια περίοδο που είναι άμεσα ορατός ο κίνδυνος υφαλμύρωσης με την αλόγιστη άντληση υπόγειων υδάτων, ειδικά στα νησιά;

– Έργα αφαλάτωσης χρειάζονται και γίνονται σε όλη τη χώρα, όχι μόνο στα νησιά. Τα τελευταία χρόνια έχουν κατασκευαστεί και κατασκευάζονται πολλές νέες μονάδες με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ, το ΠΔΕ και το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Πρόκειται για ακριβή τεχνολογία, ιδιαίτερα ενεργοβόρα. Γι’ αυτό καταβάλλεται προσπάθεια αφενός να χρησιμοποιούνται υφάλμυρα νερά κατά προτεραιότητα και, αφετέρου, να συνδυάζονται με φωτοβολταϊκά, έτσι ώστε να μειώνεται το κόστος λειτουργίας και το ανθρακικό αποτύπωμά τους.

Στο Εθνικό Επιχειρησιακό Σχέδιο για το πόσιμο νερό που καταρτίστηκε τον Φεβρουάριο 2022, όπου καταγράφονται, μεταξύ άλλων, οι ανάγκες για νέα έργα αφαλάτωσης, έχουν προταθεί από τους ίδιους τους παρόχους υπηρεσιών ύδατος 57 αφαλατώσεις, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 105 εκατ. ευρώ, καθώς και 4 έργα αναβάθμισης συνολικού προϋπολογισμού 10,9 εκατ. ευρώ. Από τις 57 αφαλατώσεις, οι 20 είναι στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, οι περισσότερες σε μικρά ή πολύ τουριστικά νησιά όπως η Σαντορίνη, 12 στο Βόρειο Αιγαίο, 6 στο Ιόνιο και 5 στην Κρήτη.

Τα έργα αφαλάτωσης αποτελούν απόλυτη προτεραιότητα και χρηματοδοτούνται από πόρους του ΕΣΠΑ και του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Εφόσον απαιτηθούν και πρόσθετοι πόροι, τα επιπλέον χρήματα θα καλυφθούν από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.

– Διαφορετικής φύσης προβλήματα στην ύδρευση υπάρχουν και σε μεγάλα αστικά κέντρα. Για παράδειγμα, σε πολλές γειτονιές στο κέντρο της Αθήνας το νερό δεν πίνεται λόγω απαρχαιωμένων δικτύων. Υπάρχει κάποιος σχεδιασμός από την πολιτεία για ανάλογα ζητήματα;

– Το νερό στην Αθήνα πίνεται παντού και είναι άριστης ποιότητας· το καλύτερο (μαζί με άλλα) στον κόσμο, σύμφωνα με τη σχετική διεθνή κατάταξη. Οι παλιές σωληνώσεις αποτελούν πρόβλημα λόγω των αυξημένων διαρροών που παρουσιάζουν, όχι λόγω της ποιότητας του υλικού κατασκευής.

Οι αμιαντοσωλήνες είναι απολύτως ασφαλείς στη χρήση τους στο πόσιμο νερό. Τυχόν αντίθετοι ισχυρισμοί στερούνται επιστημονικής βάσης και υπηρετούν άλλες στοχεύσεις.

Επισημαίνω δε ότι οι απώλειες στο δίκτυο της ΕΥΔΑΠ είναι πολύ χαμηλές, μόλις 23,5%, σε αντίθεση με τα δίκτυα άλλων περιοχών όπου φθάνουν έως και 65%, ενώ ο μέσος όρος σε εθνικό επίπεδο είναι στο 35%.

 

– Ζήτημα υπάρχει και με τα δίκτυα αποχέτευσης. Εδώ και χρόνια γίνεται λόγος για επέκταση των δικτύων και σε περιοχές όπου ακόμα είναι ανύπαρκτα, και ο κόσμος εξυπηρετείται από βόθρους.

– Η επέκταση των δικτύων αποχέτευσης και η δημιουργία νέων εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων χρηματοδοτείται με πολύ σημαντικά κονδύλια από το ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανθεκτικότητας και Ανάκαμψης, αλλά και με ιδίους πόρους στην περίπτωση της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ. Τα έργα των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων στα Μεσόγεια προχωρούν κανονικά, σύμφωνα με το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα.

Χρειάζεται συνεχής προσπάθεια, λαμβάνοντας υπόψη τις χρόνιες καθυστερήσεις που υπάρχουν –πολύ συχνά λόγω δυσκολίας χωροθέτησης των εγκαταστάσεων εξαιτίας αντιδράσεων από παράγοντες που δεν ενοχλούνται από τη μη ορθή διαχείριση των λυμάτων– καθώς και τη συνεχή αναβάθμιση των απαιτήσεων από πλευράς της νομοθεσίας της ΕΕ.

Εκτιμώ ότι ο αρμόδιος Γ.Γ. κ. Γραφάκος κάνει εξαιρετική δουλειά στον τομέα αυτό. Τυχόν μεμονωμένα προβλήματα στα δίκτυα αποχέτευσης αντιμετωπίζονται από τους παρόχους.

Ένας από τους λόγους που συστήσαμε τη Ρ.Α.Α.Ε.Υ. είναι και ο έλεγχος της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών μέσω ενός ολοκληρωμένου συστήματος δεικτών απόδοσης.

Το άλλο πολύ σημαντικό ζήτημα είναι αυτό του σωστού σχεδιασμού των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων και της διασφάλισης της ορθής λειτουργίας τους και της σωστής διαχείρισης της λυματολάσπης που παράγεται, κάτι δύσκολο όταν οι πάροχοι είναι μικροί και τεχνικά αδύναμοι.

– Μόνιμο και διαχρονικό αίτημα των επαγγελματικών ενώσεων του τομέα θέρμανσης, ύδρευσης και αποχέτευσης είναι η θέσπιση από την πολιτεία κανονισμών για τις αντίστοιχες εγκαταστάσεις. Θα υπάρξει κάποια πρόοδος σε αυτό το θέμα;

– Δεν είναι θέμα της Γενικής Γραμματείας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων. Πάντως, από όσο γνωρίζω, υπάρχει τεχνικός κανονισμός εσωτερικών εγκαταστάσεων φυσικού αερίου με πίεση λειτουργίας έως 500 mbar.

Είμαστε ανοιχτοί να γίνει μια ομάδα εργασίας στην οποία να συμμετέχουν το Υ.Π.ΕΝ., το ΤΕΕ, επαγγελματικές ενώσεις του κλάδου, πιθανώς και ο ΕΛΟΤ, για να εκπονηθούν τεχνικές οδηγίες. Δεν ξέρω όμως αν υπάρχει εξουσιοδοτική διάταξη για αυτό το θέμα. Αυτό όμως μπορούσε να βγει και από την ομάδα εργασίας.

– Ένα μεγάλο θέμα είναι η μεταρρύθμιση σχετικά με τις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης. Οι δήμαρχοι φοβούνται πως η συνένωση των υπερχρεωμένων ΔΕΥΑ θα οδηγήσει σε ιδιωτικοποίηση του νερού κι ότι μεγάλες εταιρείες θα εκμεταλλεύονται πηγές ή/και γεωτρήσεις, αλλά κι ότι θα οδηγηθούμε σε αυξήσεις τιμολογίων. Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Θεόδωρος Σκυλακάκης έχει καθησυχάσει ότι ιδιωτικοποίηση δεν πρόκειται να συμβεί. Τι προβλέπει τελικά αυτό το νομοσχέδιο;

– Τα περί ιδιωτικοποίησης του νερού ανήκουν στη σφαίρα της πολιτικής φαντασίας. Υπενθυμίζω ότι η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν αυτή που άλλαξε το καθεστώς της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και τη μετέτρεψε εκ νέου σε ανώνυμη εταιρεία του Δημοσίου. Το νερό ούτε θέλουμε, ούτε πρέπει, ούτε ενδεχομένως μπορεί να ιδιωτικοποιηθεί, αφού πρόκειται για φυσικό μονοπώλιο σε ένα είδος ζωτικό για την επιβίωση του ανθρώπου.

Είναι ηθικά και πολιτικά απαράδεκτη η χρήση για εμπορευματικούς σκοπούς ενός δημόσιου πόρου, η πρόσβαση στον οποίο αναγνωρίζεται ως θεμελιώδες ή βασικό ανθρώπινο δικαίωμα από τις αποφάσεις 1693 (2009) της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης και 64/292 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών.

Επίσης η πρώτη αιτιολογική σκέψη της Οδηγίας-πλαισίου της ΕΕ για τα ύδατα 2000/60/ΕΚ αναγνωρίζει ότι «το ύδωρ δεν είναι εμπορικό προϊόν όπως όλα τα άλλα». Αυτοί που «εκμεταλλεύονται» σήμερα τις πηγές και τις γεωτρήσεις είναι οι ίδιοι που θα τις εκμεταλλεύονται και μετά τη μεταρρύθμιση. Απλώς θα συνενώσουν τις δυνάμεις τους.

Το ουσιαστικό ζήτημα είναι επομένως τι παρεμβάσεις απαιτούνται για να βελτιώσουμε το επίπεδο των παρεχόμενων υπηρεσιών ύδρευσης, για να βοηθήσουμε τους παρόχους να ανταποκριθούν στις σύγχρονες απαιτήσεις και της νομοθεσίας και των πολιτών. Επιτρέψτε μου να θέσω μερικά ρητορικά ερωτήματα:

  • Έχει το πόσιμο νερό παντού την ποιότητα που απαιτείται με βάση το δίκαιο της ΕΕ;
  • Γιατί τότε σε πολλά μέρη της Ελλάδας μας συστήνεται να πίνουμε μόνο εμφιαλωμένο νερό;
  • Ελέγχεται η ποιότητα του νερού σύμφωνα με τις απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για το Πόσιμο Νερό;
  • Έχουν όλοι οι πάροχοι την τεχνική δυνατότητα να κάνουν τους ελέγχους που πρέπει;
  • Υπάρχει επάρκεια πόσιμου νερού σε όλη την Ελλάδα και όλο το χρόνο;
  • Πόσες είναι οι απώλειες των δικτύων ύδρευσης λόγω διαρροών ή ακόμα και λόγω παράνομων συνδέσεων που παρακάμπτουν τα ρολόγια ύδρευσης;
  • Είναι σωστή η τιμή των υπηρεσιών ύδρευσης;
  • Τι ποσοστό ανάκτησης κόστους έχουμε;
  • Πώς διαχειριζόμαστε το περιβαλλοντικό κόστος, πώς το ενσωματώνουμε στην τιμή του νερού;
  • Πώς αντιμετωπίζουμε τους κακοπληρωτές;

H συνένωση των παρόχων θα οδηγήσει σε οικονομίες κλίμακας και σημαντική ενίσχυση της διαχειριστικής και τεχνικής επάρκειάς τους. Ταυτόχρονα, δεν θα υπάρξει καμία αλλαγή στο εργασιακό και μισθολογικό καθεστώτος κανενός εργαζόμενου, ούτε υποχρεωτικές μετακινήσεις εργαζομένων.

Ως προς τα χρέη των παρόχων, μόνο οι ΔΕΥΑ χρωστούν 697 εκατ. ευρώ (δεν υπολογίζονται τα δάνεια) κυρίως προς τη ΔΕΗ στην οποία χρωστούν 336 εκατ. ευρώ. Ταυτόχρονα, οι απαιτήσεις από πολίτες ανέρχονται σε 688 εκατ. Βλέπουμε λοιπόν ότι υπάρχει πράγματι και σοβαρό πρόβλημα ορθής οικονομικής διαχείρισης, το οποίο δεν μπορούμε να αφήσουμε να διαιωνίζεται. Με τη συνένωσή τους, ένα μεγάλο μέρος των χρεών τους θα ρυθμιστεί με εξαιρετικά ευνοϊκούς όρους, πρακτικά θα χαριστεί, και ταυτόχρονα οι ληξιπρόθεσμες οφειλές υποχρεωτικά θα διαβιβάζονται στην Εφορία για υποχρεωτική είσπραξη· διαφορετικά ο διευθύνων σύμβουλος θα έχει κυρώσεις. Γιατί δεν είναι δυνατόν να επιτρέπουμε κάποιοι να μην πληρώνουν εις βάρος του κοινωνικού συνόλου. Νομοτελειακά αυτό οδηγεί σε αύξηση των τιμών σε βάρος των καλοπληρωτών ή του φορολογούμενου πολίτη, που τελικά καλείται να καλύψει τα χρέη.

 

– Η άνοδος του ενεργειακού κόστους συμπιέζει το περιθώριο κέρδους των εταιρειών ύδρευσης. Για παράδειγμα η ΕΥΑΘ παρουσιάζει σημαντική πτώση κερδοφορίας. Ήδη η διοίκηση έκανε εισήγηση στη Ρ.Α.Α.Ε.Υ. για αυξήσεις από 4,3% ή μέση αύξηση 6,1% στα τιμολόγια για το νερό ύδρευσης και 10% στο επαγγελματικό τιμολόγιο, ενώ αυξάνονται και οι τιμές στο νερό για άρδευση. Θα δούμε τελικά ανατιμήσεις και στο νερό;

– Οι εταιρείες ύδρευσης, είτε πρόκειται για ΔΕΥΑ είτε για την ΕΥΔΑΠ ή την ΕΥΑΘ, σύμφωνα με την Οδηγία-πλαίσιο για τα ύδατα 2000/60, οφείλουν να πετυχαίνουν πλήρη ανάκτηση κόστους. Το ζητούμενο για την πολιτεία δεν είναι η κερδοφορία με την έννοια της κερδοσκοπίας, αλλά η κάλυψη του κόστους λειτουργίας τους και η διασφάλιση ικανής χρηματοδότησης για την υλοποίηση των απαιτούμενων επενδύσεων για τη συνεχή βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών, τόσο ως προς την ποιότητα, όπου υπάρχουν προβλήματα, όσο και ως προς τη διασφάλιση επαρκούς ποσότητας, ιδίως τις περιόδους αιχμής της ζήτησης.

Το νέο κτήριο της ΕΥΑΘ στην Εγνατία

Η κάθε ΔΕΥΑ και ο κάθε Δήμος που παρέχει υπηρεσίες ύδατος είναι υπεύθυνος για τη χάραξη της τιμολογιακής πολιτικής του. Τα ίδια ισχύουν και για το αρδευτικό νερό που παρέχεται από τους Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων, τις ΔΕΥΑ ή τους Δήμους, με τη διαφορά ότι εδώ η νομοθεσία αφήνει μεγαλύτερο περιθώριο, καθώς, σύμφωνα με την Οδηγία 2000/60 και τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, υπάρχει δυνατότητα παρέκκλισης από τον κανόνα της πλήρους ανάκτησης του συνολικού κόστους.

Ειδικά για την ΕΥΑΘ και την ΕΥΔΑΠ, τα τιμολόγια εγκρίνονται από την πολιτεία, καθώς και οι δύο μαζί καλύπτουν το 50% του πληθυσμού της χώρας. Σε κάθε περίπτωση, στη νέα κοινή υπουργική απόφαση για την κοστολόγηση και τιμολόγηση των υπηρεσιών ύδατος που θα εκδοθεί άμεσα προβλέπεται ότι οι αυξήσεις δεν μπορούν να υπερβαίνουν τον δείκτη τιμών καταναλωτή του προηγούμενου ημερολογιακού έτους –το 2023 ήταν 3,7%.

– Ως αρμόδιος για τον Κλιματικό Νόμο θα θέλαμε να μας πείτε για τις αλλαγές στις προδιαγραφές έργων και κτιρίων λόγω της κλιματικής αλλαγής. Τι τροποποιήσεις θα δούμε ώστε να αυξηθεί η ανθεκτικότητα των υποδομών έναντι των ακραίων καιρικών φαινομένων που γίνονται όλο και πιο συχνά;

– Οι προδιαγραφές των κτιρίων και των κρίσιμων υποδομών,  όπως και ο αντιπλημμυρικός σχεδιασμός, αξιολογούνται με τα συναρμόδια Υπουργεία κυρίως ως προς την αντιμετώπιση έντονων πλημμυρικών φαινομένων και τη συχνότητα με την οποία αυτά συμβαίνουν. Κάποιες τεχνικές λύσεις είναι απλές, όπως π.χ. υποχρεωτικές πιλοτές σε μέρη που πλημμυρίζουν συχνά. Κάποιες άλλες είναι πιο σύνθετες και ακριβές, και απαιτούν εκτενή διάλογο με τον τεχνικό κόσμο πριν καταστούν υποχρεωτικές. Ευελπιστώ ότι μέχρι το τέλος του χρόνου θα έχουμε καταλήξει σε μια ολοκληρωμένη πρόταση.

 

 

 

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ