Πραγματικές μεταρρυθμίσεις ή διαχειριστικές παρεμβάσεις;

Του Δημήτρη Βαργιάμη, προέδρου της Ομοσπονδίας Βιοτεχνών Υδραυλικών Ελλάδας

Τη χρονιά που διανύουμε, το 2021, η Ελλάδα κλείνει 200 χρόνια ιστορίας ως έθνος-κράτος. Μια ιστορική διαδρομή με πολλές θετικές στιγμές αλλά και αρνητικές, με πρόοδο και κατακτήσεις αλλά και στασιμότητα σε πολλές περιπτώσεις. Επιλέξαμε σαν χώρα και βρισκόμαστε στον κεντρικό πυρήνα της Ευρώπης, επιλογή που μας δίνει πλεονεκτήματα, υποχρεώσεις και προκλήσεις.

Το εγχείρημα της ευρωπαϊκής πορείας και ολοκλήρωσης είναι ένα όραμα το οποίο εκφράζει την πλειοψηφία των πολιτών της Ευρώπης. Από την πλευρά τους, όμως, τα κέντρα εξουσίας στην Ε.Ε. μας έχουν δείξει –ειδικά το τελευταίο διάστημα– ότι λειτουργούν περισσότερο σαν ένα «λόμπι» συμφερόντων που διαχειρίζονται τα κεντρικά αλλά και τα περιφερειακά ζητήματα των χωρών, με τέτοιο τρόπο που δεν συμβαδίζει με τις αρχές και τις αξίες μέσα από τις οποίες χτίστηκε το όραμα της Ενωμένης Ευρώπης.

Στο εσωτερικό μας επίπεδο πορευόμαστε όλα αυτά τα χρόνια της κρίσης –αλλά και στα προηγούμενα χρόνια της ευμάρειας– χωρίς σχέδιο, χωρίς προγραμματισμό και κυρίως χωρίς να παραδειγματιστούμε και να εφαρμόσουμε καλές πρακτικές, μέσα από τις οποίες πορεύονται οι χώρες της κεντρικής Ευρώπης. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα η χώρα να μείνει πίσω και να φτάσουμε στη δυσάρεστη θέση να μιλάμε δέκα χρόνια για το νέο παραγωγικό – αναπτυξιακό μοντέλο, και όλο αυτό το διάστημα να μη γίνονται οι πραγματικές και ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις που χρειάζεται ο τόπος για να πάει μπροστά, με απαράβατους όρους, οικονομική δημοκρατία, ίσες ευκαιρίες και ουσιαστικό –  ρυθμιστικό ρόλο που θα πρέπει να έχει το κράτος.

Την παραπάνω κατάσταση προσπαθούν εντέχνως διάφοροι κύκλοι να την αποδώσουν στο δήθεν μεγάλο αριθμό των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) που υπάρχουν στη χώρα (ενώ η απόκλιση του αριθμού του μέσου όρου των ΜΜΕ που δραστηριοποιούνται στην Ε.Ε. σε σχέση με τον αριθμό των ΜΜΕ που βρίσκονται στη χώρα είναι πολύ μικρός). Τα προβλήματα στον τόπο μας είναι προβλήματα δομών του κράτους και θεσμών μέσα από τους οποίους πορεύεται η κοινωνία και παράγονται τα ανάλογα αποτελέσματα.

Το πρόβλημα είναι βαθιά πολιτικό, και είτε έχει να κάνει με αδυναμία να παραχθεί πολιτική από το σύνολο του πολιτικού κόσμου της χώρας είτε δεν υπάρχει η πολιτική βούληση ώστε να πραγματοποιηθούν οι απαραίτητες πολιτικές παρεμβάσεις για την αλλαγή των θεσμών της χώρας ή για τη δημιουργία νέων θεσμών (όσον αφορά δημόσια διοίκηση, εκπαιδευτικό σύστημα, σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, φορολογικό σύστημα κ.ά.) .

Παραδείγματα για όλα τα παραπάνω μπορούμε να φέρουμε πολλά. Στο χώρο των τεχνικών επαγγελμάτων, με τον ν.3982 του 2011 δημιουργήθηκαν σε όλους μας θετικές εντυπώσεις για την παραπέρα εξέλιξη και πρόοδο των τεχνικών επαγγελμάτων. Η δευτερογενής όμως νομοθεσία (προεδρικά διατάγματα), αντί να δώσει λύσεις και να βοηθήσει στην ποιοτική αναβάθμιση των επαγγελμάτων, δημιούργησε περισσότερα προβλήματα.

Ενώ σε πολλές χώρες της κεντρικής Ευρώπης ο κλάδος μας πορεύεται μέσα από κανονισμούς για την ύδρευση, τη θέρμανση, την αποχέτευση, τον καθαρισμό δικτύων θέρμανσης κτλ., κι ενώ η ΟΒΥΕ εδώ και χρόνια, μέσα από τις τεκμηριωμένες προτάσεις, ζητάει να θεσμοθετηθούν κανονισμοί, τα συναρμόδια Υπουργεία δεν έχουν ανταποκριθεί μέχρι σήμερα, με διάφορες δικαιολογίες και χωρίς ουσιαστικό αντίλογο ή κάποια άλλη αντιπρόταση.

Στον τομέα της εκπαίδευσης, όλες οι παρεμβάσεις που έγιναν δεν απέδωσαν θετικά αποτελέσματα, κι αυτό γιατί δεν υπήρξε ποτέ ουσιαστικός κοινωνικός διάλογος και κυρίως επειδή οι αρμόδιοι υπηρεσιακοί παράγοντες δεν γνωρίζουν ή δεν θέλουν να καταγράψουν τι γίνεται στην υπόλοιπη Ευρώπη· δηλαδή ποια είναι τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της παιδείας και των γνώσεων, πώς αυτά μεταδίδονται μέσα από την εκπαίδευση στους εκπαιδευόμενους, με ποια εκπαιδευτικά μέσα και εργαλεία και ποιοι συμμετέχουν στη διαδικασία μετάδοσης.

Δεν είναι τυχαίο εξάλλου ότι στην Ευρώπη, σε πολλές χώρες, αδειοδοτούνται εκατοντάδες επαγγέλματα με ουσιαστική συμμετοχή των επιμελητηρίων και των επαγγελματικών ενώσεων. Στη χώρα μας αδειοδοτούνται μόλις εννιά επαγγέλματα, κι αυτά με ελλειμματικό τρόπο και προβλήματα.

Αν πραγματικά υπάρχει η πολιτική βούληση για ουσιαστικές και πραγματικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες θα αφήσουν θετικά αποτελέσματα στην κοινωνία και στην Ελλάδα, οι εκάστοτε κυβερνώντες οφείλουν: να πραγματοποιούν ουσιαστικό κοινωνικό διάλογο χωρίς αποκλεισμούς, να αφουγκράζονται τους ανθρώπους της αγοράς και της πραγματικής οικονομίας μέσα από τους εκπροσώπους τους, να δίνουν ουσιαστικό και θεσμικό ρόλο στις επαγγελματικές ενώσεις και στα επιμελητήρια και, τέλος, να προωθούν μέσα από κλαδικές πολιτικές την αλλαγή των κλάδων. (Και ένα καλό ερώτημα θα ήταν: «Πώς θα αλλάξει κανείς το παραγωγικό μοντέλο αν δεν αλλάξει τους κλάδους;»).

Η διαμόρφωση μιας νέας επιχειρηματικής και επαγγελματικής κουλτούρας –η οποία θα παραγάγει εθνικό προϊόν που με τη σειρά του θα δώσει σταθερές και ποιοτικές θέσεις εργασίας, θα αυξήσει το ΑΕΠ της χώρας και θα δημιουργήσει τους όρους για δίκαιη κατανομή του πλούτου– μπορεί να γίνει μόνο αν στηριχθούμε στα δικά μας χέρια και στις δικές μας δυνάμεις.

Ελέγξτε επίσης

Δημήτρης Βαργιάμης: Η αναβάθμιση των επιμελητηρίων θα οδηγήσει στη διαμόρφωση μιας νέας επιχειρηματικής κουλτούρας

Του κ. Δημήτρη Βαργιάμη* Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Βιοτεχνών Υδραυλικών Ελλάδας (ΟΒΥΕ) κ. Δημήτρης Βαργιάμης …

Τα Περιοδικά μας